مهلت استفاده از خیارات


برای مشاوره و انتخاب بهترین وکیل ملکی کلیک کنید.

فسخ و ابطال مبایعه نامه

در صورتی که افراد بخواهند خرید و فروشی را انجام دهند می بایست گفته ها و توافقات خود را به صورت مکتوب تنطیم کنند بنابراین ناگزیر هستند در این زمینه بیع نامه ای تنظیم کنند به همین منظور با حضور و مراجعه در دفاتر املاک نسبت به تنظیم بیع نامه اقدام می کنندالبته لازم به ذکر است که افراد می توانند بدون حضور در دفاتر املاک فی مابین خود نسبت به تنظیم مبایعه نامه اقدام کنند اما بهتر است که برای جلوگیری از عواقب احتمالی و ضررهای غیرقابل جبران به دفاتر املاک مراجعه کنند زیرا با توجه به اینکه در سیستم کنونی دفاتر املاک از بابت معاملات کد رهگیری داده می شود و معامله به ثبت می رسد معامله امن تر خواهد بود.مبایعه نامه یک سند عادی است .سند عادی در مقابل سند رسمی قرار می گیرد اسناد رسمی توسط ماموران رسمی یا در دفاتر رسمی تنطیم می شود .در حالی که در خصوص اسناد عادی تنطیم به اینگونه نمی باشد و ممکن است توسط طرفین نیز نوشته شود .در مبایعه نامه طرفین در مورد زمان و مکان تحویل مال و متقابلاً نحوه‌ پرداخت ثمن معامله (مبلغ) تعهداتی را قبول می‫کنند. مبایعه نامه فقط مخصوص املاک نیست. ‬‬‬
نکته حائز اهمیت این است که در مبایعه نامه، مالکیت منتقل نمی‌شود، بلکه این انتقال مالکیت، با حضور طرفین قرارداد به جهت تنظیم سند رسمی حاصل می‌گردد به همین دلیل ممکن است در خصوص یک ملک اسناد عادی متفاوتی تنظیم شده باشد به همین دلیل افراد پس از توافقات اولیه که در قالب مبایعه نامه تحقق یافته است می بایست به دفاتر اسناد رسمی مراجعه کرده و معامله خود را به ثبت رسمی برسانند و در صورت تخلف از این امر از سوی یکی از طرفین و ورود خسارت به طرف دیگر،متضرر می تواند جبران خسارت کند.

ابطال مبایعه نامه


حال که با مبایعه نامه آشنا شدیم و تفاوت آن را با سندعادی دریافتیم در ادامه به فسخ این سند می پردازیم.
فسخ مبایعه به معنای بر هم زدن آن می باشد، آن هم در مواردی که قانون اجازه می دهد. هر قراردادی که میان دو طرف بسته می شود ، اصولا آن دو طرف معامله را پایبند به قرارداد می کند . بنابراین اصل بر این است که ماده 219 قانون مدنی در این خصوص بیان می دارد که:عقودی که بر طبق قانون واقع شده بین طرفین عقد و قائم مقام آنها لازم الاجرا و صحیح است مگر اینکه به رضای طرفین یا به علت قانونی فسخ شود.بنابراین اصل بر عدم امکان برهم زدن اختیاری عقود است. در صورتی که عقدی(مبایعه نامه) فسخ شود آثارفسخ نسبت به آینده است، به طور مثال یک نفر مال خود را به دیگری می فروشد، با فسخ معامله تمامی منافع یا مهلت استفاده از خیارات خسارتی ناشی از آن مال به خریدار اولیه بر می گردد. از جمله مواردی که بر طبق آن می توان نسبت به فسخ مبایعه نامه اقدام کرد خیارات می باشد که براساس آن ها عقد مبایعه نامه به ضرر یکی از طرفین باشد و خسارت قابل توجهی را برای او به بار آورد، در این صورت شخص خسارت دیده می تواند با تقدیم دادخواست فسخ مبایعه نامه بدان اقدام کند.
لازم به ذکر است که بین فسخ و اقاله (تفاسخ ) فرق وجود دارد ،اقاله زمانی اتفاق می افتد که هر دو طرف دیگر رضایت و میلی نسبت به ادامه انجام تعهدات موجود در مبایعه نامه نداشته باشند، در این صورت با رضایت طرفین می توان مبایعه نامه را اقاله کرد.

برای مشاوره و انتخاب بهترین وکیل ملکی کلیک کنید.

حق فسخ چیست؟

حق فسخ در معاملات بین اشخاص رواج دارد و در صورتی که اشخاص اقدام به منعقد کردن قراردادی تحت عنوان بیع بنمایند می توانند از این حق استفاده کنند . حق فسخ اختیاری است که قانون گذار به دو طرف قرارداد داده است تا در صورت وجود شرایط مشخصی بتوانند قرارداد خود را خاتمه دهند . به حق فسخ در اصطلاح حقوقی خیار فسخ یا شرط فسخ هم گفته می شود . خیار به معنی اختیار است و منظور از آن اختیاری است که فرد در فسخ معامله دارد.
به حق فسخ مبایعه نامه در اصطلاح حقوقی خیار فسخ گفته می‌شود. از جمله مواردی که برطبق آن می توان نسبت به فسخ معامله اقدام نمود و از خیار فسخ استفاده کرد معیوب بودن مثمن می باشد.
بنابراین اصل براین است که خیار فسخ با آگاهی و ارداه یکی از دو طرف معامله واقع می شود .
شرط فسخ با حق فسخ متفاوت می باشد و فسخ مبایعه نامه ممکن است به دو صورت ذیل حاصل شود:

1 . توافق طرفین
طرفین قرارداد می توانند ضمن عقد قرارداد یا خارج از آن برای یک یا هر دو طرف معامله یا شخص ثالث، حق فسخ قرار دهند.لازم به ذکر است که استفاده از این حق برای طرفین در مدت مطرح شده در قرارداد می باشد. مثلا یک ماه
2 . حکم قانون : قانون در مواردی برای جلوگیری از ضرری که به طور ناخواسته از قرارداد متوجه یکی از دو طرف معامله است، به طور مستقیم به او حق می دهد که بتواند با فسخ قرارداد از ضرر مذکور جلوگیری کند. مثل معیوب بودن مبیع
بنابراین حق فسخ با شرط فسخ متفاوت بوده زیرا در حق فسخ مبنای فسخ حکم قانون برای جلوگیری از ضرر می باشد در حالی که شرط فسخ بر مبنای توافق طرفین می باشد.

شرایط فسخ مبایعه نامه

برهم زدن مبایعه نامه تحت شرایطی مقدور می باشد که در ادامه به آنها می پردازیم:

  1. قاصد بودن فسخ کننده:دارنده حق فسخ قصد برهم زدن معامله را داشته باشد.
  2. رضایت فسخ کننده: فسخ کننده باید راضی به فسخ معامله باشد و اگر با اکراه چنین کرد،این فسخ اثر حقوقی ندارد.
  3. داشتن اهلیت قانونی :فسخ کننده می بایست دارای اهلیت باشد به این معنا که عاقل ،بالغ و رشید باشد.

علاوه بر شرایط عمومی برای اینکه طرفین بتوانند معامله را فسخ کنند می بایست از خیارات موجود در قانون استفاده نمایند و براساس آنها معامله را برهم بزنند که در ادامه به این خیارات می پردازیم:

شرط فسخ در مبایعه نامه

  1. خیار مجلس:به این معنا که تازمانی که طرفین در مجلس عقد باشند می توانند از این حق استفاده کنند
  2. خیار غبن:برای استفاده از خیار غبن می بایست یکی از طرفین مغبون شده و یا به اصطلاح گول خورده باشد.
  3. خیار شرط:در صورتی می توان از این اختیار استفاده کرد که مدت توافق شده بین طرفین منقضی نشده باشد. طرفین قرارداد می توانند ضمن عقد قرارداد یا خارج از آن برای یک یا هر دو طرف معامله یا شخص ثالث، حق فسخ قرار دهند. این حق فسخ می تواند به شکل شرطی در عقد قرارداد عنوان شود مثل اینکه شخصی خانه ای را به دیگری بفروشد و در آن شرط شود که هر کدام از طرفین یا شخص ثالث هر وقت مایل باشند بتوانند ظرف یک ماه آن معامله را فسخ کنند که طبق ماده 399 قانون مدنی به آن اصطلاحا خیار شرط گفته می شود.
  4. خیار تدلیس:در صورتی که یکی از طرفین مال خود را از آنچه که هست و واقعیت دارد بهتر نشان داده باشد طرف مقابل این حق را دارد که براساس خیار فسخ عقد را برهم بزند.
  5. خیار تخلف از شرط:بر اساس این خیار فروشده یا خریدار شرطی را در معامله قرار داده اند ولی به آن عمل نمیکند..
  6. و سایر خیارات از جمله : خیارعیب-خیار شرکت-خیار تاْخیر تادیه-خیار حیوان، خیار تعذر تسلیم از مواردی هستند که در فسخ قرارداد مورد بحث قرار می گیرد.

شرط مندرج در قرارداد بر سه قسم تقسیم می شود .کطابق ماده 234 قانون مدنی :شرط بر سه قسم است: ۱-شرط صفت ۲-شرط نتیجه ۳-شرط فعل اثباتاً یا نفیاً

  • شرط صفت:ممکن است شرط مندرج در قرارداد به صورت شرط صفت باشد یعنی شرطی راجع به کیفیت یا کمیت مورد معامله در قرارداد بیان شود و در قرارداد شرط شود، مبیع دارای صفت و ویژگی خاصی باشد، مثل اینکه شخصی بگوید به شرطی این پالتو مهلت استفاده از خیارات را را از شما می خرم که چرم باشد یا یه شرطی این کیسه گندم را می خرم که پنجاه کیلو باشد. در چنین حالتی اگر مبیع فاقد ویژگی مطرح شده در قرارداد را نداشته باشد ، برای خریدار حق فسخ ایجاد می شود.
  • شرط فعل:ممکن است شرط موجود در قرارداد شرط فعل باشد یعنی یعنی اقدام یا عدم اقدام به فعلی بر یکی از متعاملین (طرفین معامله)یا بر شخص خارجی شرط شود، مثل اینکه شخصی بگوید من موتور خود را به شما می فروشم به قیمت ده میلیون تومان و در ضمن عقد شرط می کنم که شما خانه مرا رنگ آمیزی کنید.حال اگر شخصی که تعهد کرده ،عمل موردنظر را انجام ندهد ، شخصی که تعهد به نفع او شده است، ابتدا باید الزام متهد به به انجام تعهد را از دادگاه بخواهد. در صورتی که متعهد تعهد خویش را انجام نداد، متعهدله می تواند شخصاً یا از طریق شخص ثالث، تعهد را انجام و هزینه های آن را از متعهد مطالبه و دریافت نماید. در صورتی که امکان اجرای تعهد از طریق متعهدله و یا شخص ثالث نیز نباشد، متعهد له می تواند نسبت به فسخ قرارداد اقدام نماید.

قانون مدنی در مواد مختلفی شرط فعل را مورد توجه قرار داده است که در ادامه به آنها می پردازیم:
براساس ماده۲۳۷ قانون مدنی: هر گاه شرط در ضمن عقد شرط فعل باشد اثباتا” يا نفيا” كسي كه ملتزم بانجام شرط شده است بايد آن را بجا بياورد و در صورت تخلف طرف معامله مي تواند به حاكم رجوع نموده تقاضاي اجبار به وفاء شرط بنمايد.
براساس ماده۲۳۸ قانون مدنی: هر گاه فعلي در ضمن عقد شرط شود و اجبار ملتزم به انجام آن غير مقدور ولي انجام آن بوسيله شخص ديگري مقدور باشد حاكم مي تواند به خرج ملتزم موجبات انجام آن فعل را فراهم كند.
براساس ماده۲۳۹ قانون مدنی: هر گاه اجبار مشروط عليه براي انجام فعل مشروط ممكن نباشد و فعل مشروط هم از جمله اعمالي نباشد كه ديگري بتواند از جانب او واقع سازد طرف مقابل حق فسخ معامله را خواهد داشت

  • شرط نتیجه:ممکن است شرط موجود در قرارداد شرط نتیجه باشد به این معنا که هدف تحقق اثر يك عمل حقوقي باشد و این عمل حقوقی می تواندعقد باشد يا ايقاع.به طور مثال وقتی شخصی بگوید من ماشین خود را به قیمت 90 میلیون تومان به شما می‌فروشم به شرطی که در مقابل طلب برادر من بخشیده شود . یعنی دائن با اختیار از دین خود صرف نظر نماید. در اين شرط نیز همانند شرط صفت نمي توان مشروط عليه را به انجام آن الزام نمود، زيرا در صورت وجود شرايط لازم، شرط نتيجه با تحقق عقد حاصل مي شود و در صورت عدم اجتماع شرايط مزبور، شرط مذكور محقق نمي شود. پس مشروط له نمي تواند، به جا آوردن مفاد شرط را از مشروط عليه مطالبه نمايد، زيرا انجام دادن عملي به عهده مشروط عليه نبوده است و در نتيجه اثر تخلف از شرط براي مشروط له، فقط حق فسخ معامله اصلي است.

نکته حائز اهمیت این است که حق فسخ قرارداد به دلیل تخلف متعهد از شرط قراردادی، فوریت ندارد و صاحب حق فسخ هر زمان که بخواهد می تواند اقدام به فسخ قرارداد نماید. این حق فسخ به ورثه نیز منتقل می گردد.. براساس ماده۲۴۶ قانون مدنی: در صورتي كه معامله به واسطه اقاله يا فسخ بهم بخورد شرطي كه در ضمن آن شده است باطل ميشود و اگر كسي كه ملزم به انجام شرط بوده است عمل به شرط كرده باشد مي تواند عوض او را از مشروط له بگيرد.

دلایل فسخ مبایعه نامه

مراحل فسخ مبایعه نامه

در زیر مواردی که موجب فسخ بیع نامه می‌شوند ذکر شده است:

در معامله‌ای که خریدار یا فروشنده، اقدامی انجام دهد که باعث فریب طرف دیگر شود، شخص فریب خورده اختیار فسخ دارد.

در مواردی که پس از معامله معلوم شود کالا معیوب بوده، قانونگذار به خریدار این حق را داده که بر طبق خیار عیب معامله را برهم بزند
باید توجه داشت طبق قانون این عیب باید طوری باشد که از ارزش کالا یا استفاده متعارف آن کاسته شود.

  • خیار تخلف از شرط

فروشنده یا خریدار شرط کند کاری که انجام می‌دهد، یا مالی که می‌فروشد دارای ویژگی‌هایی خاصی است، اما به آن شرط عمل نکند یا آن مال دارای خصوصیات شرط شده نباشد، در این صورت دیگری‌ می‌تواند با حدود و شرایطی معامله را بر هم بزند.

در معاملات نقدی اگر ظرف سه روز خریدار مبلغ معامله (ثمن ) را نپردازد، فروشنده می‎تواند از تحویل کالا به خریدار خودداری کند.
بنابراین این خیار مختص فروشنده است که در اثر نپرداختن ثمن در ظرف سه روز از تاریخ معامله اختیار فسخ مبایعه نامه را دارد.

تا زمانی که طرف‌های معامله در محل توافق یا بنگاه حضور دارند، این حق به آن‌ها داده شده که از معامله پشیمان شوند و معامله را فسخ کنند.
به این ترتیب خیار مجلس تا زمانی که دو طرف از هم جدا نشده باشند و در کنار هم هستند محقق می‎شود

نحوه فسخ مبایعه نامه

در مواردی که قانون اجازه می‌دهد ،طرف های قرارداد می‌توانند عقد را فسخ کنند. البته اصل بر این است که هیچ کدام از افراد نمی‌توانند قرارداد را به طور یک جانبه بر هم بزنند. در این مورد قانون مقرر کرده است : «عقودی که طبق قانون واقع شده، بین طرف های عقد و نماینده آن ها لازم الاجرا و صحیح است مگر اینکه با رضایت طرف ها یا به علت قانونی فسخ شود». به این ترتیب با توجه به نظر قانوگذار اصل بر عدم امکان برهم زدن اختیاری عقود است. شایان ذکر است، اثر فسخ مبایعه نامه نسبت به آینده است. به طور مثال در موردی که شخصی مال خود را به دیگری می‌فروشد، با فسخ معامله کلیه منافع یا خسارت ناشی از آن مال به خریدار اولیه بر می‌گردد

موارد مقدور نبودن فسخ

در مواردی اگر خریدار بفهمد که مال عیبی دارد، نمی تواند معامله را به هم بزند یا تفاوت قیمت بگیرد که به شرح ذیل است.

  • موقع خریدن مال، عیب مال را بداند.
  • به عیب مال راضی شود.
  • در وقت معامله بگوید که اگر مال عیبی داشته باشد، پس نمی دهم و تفاوت قیمت هم نمی گیرم.
  • فروشنده در وقت معامله بگوید که این مال را با هر عیبی که دارد می فروشم، اما اگر عیبی را معین کند و بگوید که مال را با این عیب می فروشم و سپس معلوم شود عیب دیگری هم دارد، خریدار می تواند برای عیبی که فروشنده معین نکرده است، مال را پس دهد یا تفاوت قیمت بگیرد.

آثار فسخ و ابطال قرارداد

در قانون مدنی به صراحت مشخص نشده است که مهلت استفاده از خیارات وضعیت قرارداد پس از فسخ چگونه می شود اما می توان از آثار اقاله در این مورد نیز استفاده کر دزیرا در اقاله نیز به مانند فسخ قرارداد منحل شده و از بین می رود .تفاوت اقاله و فسخ در این است که در اقاله دوطرف با توافق عقد را برهم می زنند در حالی که در فسخ یکی از طرفین یا شخص ثالث نسبت به این امر اقدام می کند.بنابر این وحدت ملاک می توان گفت که در صورتی که عقدی در اثر فسخ از بین برود هریک از ثمن و مثمن به مالک قبل از فسخ مسترد می شود، اگر در مبیع عیبی حادث شده باشد یا اینکه مبیع تلف شود این موارد مانع از فسخ نمی باشد و در این حالت قیمت ،بدل یا ارش تعیین می شود.

رویه قانونی شرایط فسخ مبایعه نامه

نحوه فسخ مبایعه نامه

شخصی که قصد فسخ قراردادی را دارد باید ابتدا اراده خود مبنی بر فسخ معامله را به طرف قرارداد اعلام کند که معمولا این امر به وسیله ارسال اظهار نامه به طرف قرارداد صورت می‌گیرد، سپس باید دعوایی تحت عنوان اعلام فسخ قرارداد را در دادگاه صالح که می‌تواند حسب مورد دادگاه محل اقامتگاه خوانده یا دادگاه محل وقوع مال غیر منقول باشد، اقامه کند.
فسخ قرارداد با اراده ذی‌حق صورت می‌گیرد و دادگاه نقشی در این امر ندارد؛ بنابراین مراجعه به دادگاه بیشتر جهت تمکین طرف عقد به آثار پس از فسخ قرارداد مثل استرداد مبیع یا ثمن صورت می‌گیرد و اگر طرف عقد فسخ را بپذیرد اساسا حتی نیازی به مراجعه به دادگاه وجود ندارد. دادگاه تنها در صورت درخواست فاسخ حکم اعلامی مبنی بر تحقق فسخ صادر می‌کند و در مقام تایید صحت فسخ صورت گرفته است

مبایعه نامه یا همان بیع نامه از جمله اسناد عادی می باشد که در خرید و فروش ها بین مردم تنظیم می شود.مبایعه نامه فراتر ازتفاهم نامه و توافق نامه می باشد .دو طرف(خریدار و فروشنده) در صورتی که بخواهند نسبت به تنظیم مبایعه نامه اقدام نمایند می بایست ابتدا نسبت به محتویات بیع نامه به توافق و تفاهم برسند.برای اینکه توافق فی مابین طرفین حاصل شود می بایست به درستی مشخص شود که معامله و ارکان توافق چیست .بیع از جمله عقود لازم می باشد و جز در مواردی که حق فسخ می باشد قابل برهم زدن نیست .شروط ضمن عقد و خیارات سبب می شوند که عقد بیع قابل فسخ باشد بنابراین برخلاف عقود جایز فسخ عقود لازم به راحتی ممکن نمی باشد.براساس ماده 219 قانون مدنی : عقودی که بر طبق قانون واقع شده بین طرفین عقد و قائم مقام آنها لازم الاجرا و صحیح است مگر اینکه به رضای طرفین یا به علت قانونی فسخ شود» بنابراین اصل بر عدم امکان برهم زدن اختیاری عقود است.
در خصوص مبایعه نامه می بایست به نکات ذیل توجه کرد:

فواید خیار در قراردادهای ملکی

در این مقاله قصد داریم به اینکه فواید خیار در رابطه با قراد های ملکی همچون مبایعه نامه ، اجاره نامه ، ، سرقفلی یا قرارداد مشارکت در ساخت و… چیست بپردازیم.

فواید خیار

یکی از مسائل مهم در قرار دادهای ملکی ، ماده فسخ می باشد که در مقالات قبلی بطور قابل به توضیح آن پرداخته ایم . همان طور که مستحضر می باشید فسخ قرارداد درانحلال معامله صورت می گیرد در حالیکه معامله بطور صحیح انجام گرفته و براساس دلایلی که در مبایعه نامه ذکر شده یکی از طرفین خواهان فسخ می باشد .

منظور از خیار در قراردادهای ملکی چیست؟

مفهوم خیار در قرار دادهای ملکی به معنای حق اختیار یکی از طرفین قرارداد یا دو طرفین قرارداد به منظور منحل و فسخ نمودن یک طرفه قرار داد می باشد که در اصطلاح حقوقی ، خیار فسخ می گویند.

قانون مدنی ایران خیارات مختلفی را برای منحل کردن قراردادها ، قاونی ا بنیان گذاری نموده نظیر : خیار عیب ، خیار غبن ، خیار تدلیس، خیار عیب و… هر کدام دارای شرایط و ویژگی های خود اعم از اختصاصی و عمومی می باشد و قادر به استفاده از آنها در قرار دادها می باشید.

خیار در قراردادهای ملکی

فواید خیار در قراردادهای ملکی

مواقع مورد استفاده قراردادن خیار قرارداد

حال سوالی که مطرح می باشد این است که در چه مواقعی میتوان از خیار قراردادی استفاده کرد؟

در زمان نوشتن قرارداد قادر به پیش بینی اتفاقات پس از امضای آن نمی باشد و مطمئن بود که این قرارداد بدون عیب و نقص است بطوری که خواسته های طرفین ذکر شده باشد.

مثالاً: فروشنده پس از امضای قرارداد متوجه می شود که با توجه به افزایش قیمت دلار ، خرید منزل به مبلغ بیش از آنچه که فروخته شده می باشد و با مقداری هزینه ای که ممزل را فروخته است نمی تواند ملکی را خریداری نماید در چنین حالتی تصمیم به فسخ و برهم زدن معامله می کند یا ممکن است خریدار بعد از تحویل ملک متوجه شود آپارتمان مدنظر نیازمند فرایند تعمیروتکمیل که هم زمان ب است و هم هزینه زیادی دارد از جهتی نیز فروشنده هم نمی پذیرد لذا تصمیم به فسخ قررداد می کند.

در مواقعی نیز اگر طرفین با توجه به شرایط اوضاع اگراقدام به فسخ معامله یا استفاده از یکی از خیارات نمایند می بایست از شرایط حاکم به قرارداد مطلع باشند تا از خیار مربوط به آن وضعیت استفاده نمائید.

به طور مثال : اگر خریدار تا سه روز پس از موعد قرارداد (اگر تاریخی معین نشده باشد) وجه معامله را پرداخت نکند فروشنده میتواند خواهان فسخ قرارداد از طریق خیار تاخیر ثمن باشد . از طرف دیگر اگر فروشنده نیز ملک ذکر شده در قرارداد مشکل و نقصی داشته باشد و به خریدار متذکر نشده باشد ، خریدار میتواند از خیار عیب با تدلیس برای برای فسخ قرارداد استفاده نماید .

مهلت استفاده از خیار فسخ قرارداد تا چه زمانی است؟

در قانون مدنی جز خیار تاخیرثمن که سه روز بعد از امصای قرارداد است ، در سایر خیارات زمان معینی مشخص نشده است ولی اصطلاح “فوری” در برخی از خیارات ذکر شده است به این معنا که در زمان کوتاهی که دارد از حق فسخ قرارداد استفاده نکند به دلیل گذشتن مدت نسبتاً طولانی از زمان قرارداد ، قادر به اقدام فسخ قرار نمی باشد .

توصیه میکنیم در زمان تنظیم قرارداد جهت استفاده از فسخ قرارداد مهلت مناسبی که نه بلند مدت باشد نه کوتاه مدت تعیین شود که مهلت عرفی بین 48ساعت تا 7روز می باشد .

لذا زمان تا 10روز هم می توان تعیین کرد اما توجه داشته باشید مدت طولانی نشود که قرار داد با ابهام مواجه شود . برای مثال در قرارداد ذکر ننمائید که فروشنده به دلخواه خود قرارداد را فسخ کند.

براساس ماده401 قانون مدنی در قرارداد بیع (خرید وفروش) حق فسخ قرارداد مدت مشخص نشود ، هم شروط و هم قرار داد باطل است . بنا به این دلیل قراردادنویس می بایست به مسائل حقوقی و شرایط استفاده از شروط فسخ قرارداد و خیارات قانونی آگاهی کامل داشته باشد.

آیا خیارات را می توان ساقط کرد؟

طرفین قرارداد می توانند با توافق یکدیگر در متون قرارداد یا در قسمت توضیحات شرط نمایند که کلیه خیارات قانونی از جمله خیارغبن اگر چه فرد فاحش به اعلای درجه هم که باشد از طرفین ساقط و سلب می شود به جز خیار تدلیس (کلاهبرداری، فریبکاری، پنهان کاری و…) .

توجه اشته باشید اگر خریدار ملکی می باشید و ملک و قیمت مناسب است به منظور مطمئن بودن از قراردادتان بهتر است کلیه خیارات قانونی را سلب نمائید و هیچ شرط پشیمانی را متذکر نشوید

جهت اطلاعات بیشتر در زمینه های حقوقی می توانید با مشاوران ما تماس حاصل فرمائید.

برای نوشتن محتوای متن لایحه فسخ معامله به این خیارات توجه کنید + توضیح شیوه نوشتن این لایحه

لایحه فسخ معامله

اگر بعد از انعقاد معامله، با دلیل موجه، خواهان فسخ آن باشید ولی طرف مقابل فسخ معامله را نپذیرد، می‌توانید با تقدیم نمونه لایحه فسخ معامله از طریق دادگاه اقدام کنید. معامله به عقدی گفته می‌شود که طرفین به ‌موجب آن به انجام موضوع مورد توافق متعهد می‌شوند. در حقوق، واژه معامله بیشتر برای عقودی به کار می‌رود که موضوع آن‌ها خرید و فروش یک مال باشد. یعنی واژه معامله برای عقد ازدواج استفاده نمی‌شود. به ‌این ‌ترتیب زمانی ‌که طرفین معامله، برای خرید مالی با یکدیگر توافق می‌کنند، فروشنده متعهد خواهد بود که مال موضوع معامله را در موعد مقرر به خریدار تحویل دهد. خریدار هم موظف است ثمن معامله را به فروشنده بپردازد.

در قانون مدنی برای فسخ معامله شرایطی بیان شده ‌است، علاوه بر آن، طرفین معامله هم می‌توانند در متن توافق نامه شرایط خود را بنویسند. اگر هر یک از طرفین بر خلاف این شروط عمل کند، طرف مقابل می‌تواند این توافق را فسخ کند. در واقع فسخ معامله نیازی به رأی دادگاه ندارد ولی در صورتی‌ که بین طرفین اختلافی رخ داده باشد، بهتر است که خواهان با مراجعه به دادگاه و تقدیم نمونه لایحه فسخ معامله این ‌موضوع را پیگیری کند.

علاوه بر موضوع این مقاله، در مقاله دیگری تحت عنوان « لایحه انفساخ قرارداد » در خصوص فسخ انواع معاملات مکتوب توضیح داده‎‌ایم. پیشنهاد می‌کنیم آن مقاله را نیز مطالعه کنید.

برای استفاده از لایحه فسخ معامله به این مثال توجه کنید!

به ‌عنوان مثال، خریدار و فروشنده در متن معامله، با یکدیگر توافق می‌کنند که اگر مال موضوع معامله، عیبی داشته باشد، خریدار حق فسخ داشته باشد. در صورتی که خریدار بعد از انعقاد معامله، متوجه عیوبی در مال موضوع معامله شود، می‌تواند برای فسخ آن اقدام کند. او ابتدا یک اظهارنامه برای فروشنده ارسال می‌کند و به او مهلت می‌دهد تا ثمن معامله را برگرداند. اگر فروشنده فسخ معامله‌ را نپذیرد یا به آن توجه نکند، خریدار می‌تواند علیه او در دادگاه اقدام کند. سپس با تنظیم نمونه لایحه دفاعیه در مورد فسخ معامله و تقدیم آن به دادگاه، از قاضی تقاضا کند تا به این پرونده رسیدگی شود.

خیارات قابل ارائه در لایحه فسخ معامله

در قانون مدنی به مواردی اشاره‌ شده است که به‌ موجب آن‌ها طرفین می‌توانند معامله را فسخ کنند. این موارد به‌ عنوان خیارات مطرح شده‌اند. خیار به معنی اختیاری است که طرفین برای فسخ معامله دارند. این خیارات را به‌ صورت مختصر بررسی می‌کنیم:

  1. خیار مجلس؛ این خیار به معنی آن است که طرفین معامله بعد از عقد، تا زمانی ‌که متفرق نشده‌اند، می‌توانند آن را فسخ کنند. یعنی تا زمانی ‌که طرفین از یکدیگر جدا نشده‌اند، می‌توانند معامله را به‌ هم بزنند.
  2. خیار حیوان؛ در معامله‌ای که مال موضوع آن حیوان باشد، خریدار تا ۳ روز بعد از عقد می‌تواند معامله را فسخ کند. حق خیار حیوان فقط مختص مشتری است.
  3. خیار شرط؛ ممکن است در معامله شرط شود که خریدار یا فروشنده یا هر دو طرف یا حتی شخص دیگری غیر از آن‌ها حق فسخ معامله را داشته باشد. برای این نوع خیار، باید مدت معینی شرط شود.
  4. خیار تاخیر ثمن؛ در صورتی‌ که خریدار و فروشنده برای تحویل مال مورد معامله و ثمن (مبلغ معامله)، زمانی را مشخص نکرده باشند؛ چنانچه ۳ روز از تاریخ معامله گذشته باشد ولی خریدار تمام ثمن معامله را تحویل نداده و فروشنده نیز مال موضوع معامله را به خریدار نداده باشد، فروشنده حق فسخ معامله را دارد.
  5. خیار رؤیت و تخلف وصف؛ ممکن است خریدار مالی را ندیده باشد و فقط با توجه به وصف آن را بخرد. در این حالت اگر مال مورد معامله اوصافی که برای آن ذکر شده را نداشته باشد، خریدار بین فسخ معامله یا قبول آن مختار است.
  6. خیار غبن؛ یکی از مهم‌ترین خیارات در حقوق، خیار غبن است. در صورتی ‌که مال موضوع معامله یک غبن فاحش داشته باشد، طرف مقابل می‌تواند معامله را فسخ کنند.

سایر خیارات قابل استناد در لایحه فسخ معامله

  1. خیار عیب؛ نوع دیگری از خیارات فسخ، خیار عیب است. زمانی ‌که برای مشتری، ثابت شود که عیب در زمان عقد وجود داشته و از او پنهان شده ‌است، می‌تواند معامله را فسخ کند یا با دریافت ارش (خسارت) آن را بپذیرد.
  2. خیار تدلیس؛ زمانی ‌که یکی از طرفین با انجام عملیاتی، موجب فریب طرف دیگر شود، طرف مقابل می‌تواند با استفاده از این حق خیار، معامله را فسخ کند.
  3. خیار تبعض صفقه؛ در صورتی ‌که معامله نسبت ‌به قسمتی از مال مورد معامله صحیح بوده و نسبت ‌به قسمت دیگر آن باطل باشد، مشتری می‌تواند آن را بپذیرد یا رد کند.
  4. تخلف شرط؛ این نوع خیار احکام مفصلی دارد. به ‌صورت خلاصه می‌توان گفت اگر هر یک از طرفین بر خلاف شروط ضمن عقد عمل کنند، طرف دیگر حق فسخ معامله را دارد. مانند اینکه در معامله شرط صفت مطرح‌ شود. یعنی برای مال موضوع معامله صفتی شرط شده باشد ولی بعداً معلوم شود که مال مورد نظر آن صفت را نداشته است. همچنین اگر نتیجه‌ای برای معامله شرط شود و بعد از انعقاد معامله، آن نتیجه حاصل نشود؛ در این حالت عدم تحقق این شرط باعث ایجاد حق فسخ برای طرفین خواهد شد.

خیارات که موجب حق فسخ معامله می‌شوند را به ‌صورت خلاصه بیان کردیم. در صورت وجود هر کدام از این خیارات، طرفین می‌توانند برای فسخ اقدام کنند. در مواقعی که یکی از طرفین فسخ معامله را رد کند، طرف دیگر می‌تواند با تنظیم نمونه لایحه فسخ معامله و ارائه مدارک مناسب، این ‌موضوع را به دادگاه اطلاع دهد. دادگاه بعد از بررسی همه‌ جانبه این پرونده، حکم مناسب را صادر می‌کند.

اسقاط کافه خیارات در لایحه فسخ معامله

این عبارت به معنی آن است که طرفین معامله، تمام خیاراتی را که توضیح دادیم از خودشان ساقط می‌کنند. با اسقاط کافه خیارات ، طرفین می‌پذیرند که حتی اگر تخلفی در معامله صورت ‌گرفته باشد، این معامله فسخ نشود. اسقاط کافه خیارات، موجب می‌شود که طرفین نتوانند حتی از طریق دادگاه و تقدیم نمونه لایحه فسخ معامله ، طرف مقابل را به فسخ معامله اجبار کنند زیرا حق فسخ را از خود ساقط کرده‌اند.

نحوه تنظیم این لایحه

برای نوشتن نمونه لایحه فسخ معامله لازم است که مشخصات خود و طرف مقابل را بنویسید. سپس به ‌صورت کوتاه در مورد معامله و علت فسخ آن توضیح دهید. توضیحات شما باید به‌ گونه‌ای نوشته شود که هر کس آن را بخواند، در جریان موضوع پرونده قرار بگیرد. پس ‌از آن دلایل خود را به‌ صورت تیتروار و به ‌ترتیب اولویت بنویسید. دلایل شما باید مناسب و محکمه‌پسند باشند. استفاده از مواد قانونی مناسب، قواعد فقهی، نظریه‌های مشورتی و آراء وحدت رویه موجب کاربرد بهتر این لایحه می‌شود. در پایان با توجه به توضیحات و دلایلی که مطرح‌ شده است، نتیجه‌گیری خود را بنویسید. سپس خواسته اصلی خود مبنی ‌بر فسخ معامله را بیان کنید. قاضی با توجه به دلایل و مدارکی که ارائه شده است، رأی مناسب را صادر می‌کند.

نمونه لایحه فسخ معامله و اسناد و مدارک مرتبط

برای اثبات فسخ معامله باید ضمن تقدیم نمونه لایحه فسخ معامله مدارک و دلایل خود را به دادگاه ارائه دهید. مهم‌ترین مدرک برای ارائه به دادگاه، متن معامله است. زیرا با ارائه متن معامله مشخص می‌شود که طرف مقابل به شروط و تعهدات آن عمل نکرده و موجب فسخ معامله شده‌ است. هم‎چنین اگر مورد معامله دارای عیوبی بوده که از شما پنهان ‌شده یا اینکه قصد فریب شما را داشته ‌است، می‌توانید از طریق شهادت شهود یا ارائه دلایل دیگر این ‌موضوع را ثابت کنید.

توصیه می‌کنیم که؛

فسخ انواع معامله با توجه به محتوای متنی که برای توافق مکتوب میان طرفین تهیه شده است و همچنین با توجه به تعهدات و شروطی که درباره آن‌ها با یکدیگر توافق کرده‌اند، دارای شرایط خاصی خواهد بود. علاوه براین، با توجه به موضوع معامله، ممکن است که قوانین و قواعد خاصی برای فسخ معامله مطرح شده باشد. برای آگاهی از این قوانین و همچنین برای انتخاب بهترین شیوه برای فسخ، می‌توانید از خدمات مشاوره حقوقی به صورت تلفنی بهره ببرید. استفاده از این خدمات امکان برقراری ارتباط با مشاوران حقوقی و وکلای مجرب را برای شما فراهم می‌کند.

نکته قابل تامل دیگر در خصوص اقداماتی که برای فسخ انجام می‌دهید، همراه داشتن لایحه کاربردی و مناسب است. می‌دانیم که تنظیم لایحه، کاری تخصصی است که به دانش حقوقی و تجربه کافی نیاز دارد. به همین دلیل بهتر خواهد بود که نوشتن لایحه خود را به متخصصان حقوقی واگذار کنید. برای این منظور نیز می‌توانید از خدمات تنظیم لایحه بهره ببرید.

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

توجّه: برای انجام دادن هر کار باید با اندیشیدن، راه صحیح را انتخاب کرد و در مرحله بعد با افراد با تجربه مشورت نمود؛ چنانچه نتیجه ای حاصل نشد می توان استخاره کرد. فال گیری با قرآن (اطّلاع از آینده شخص یا عمل) جایز نیست.

شما با کلیک کردن روی گزینه «استخاره» آیه ای از قرآن را انتخاب می کنید ، سپس نظر معظّم له در مورد آن آیه را خواهید دید.

نرم افزار استخاره با توجه به نظرات حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی )

در این نرم افزار همچون وقتی که خودتان بعد از خواندن دعای استخاره صفحه ای از قرآن را به صورت اتفاقی باز می‌کنید، با فشار دادن دکمه‌ی «استخاره» نیز به همان شکل به صورت اتفاقی صفحه ای از قرآن را انتخاب می‌کنید؛
توجه کنید بر خلاف برخی نرم افزار ها که تنها بین تعداد محدودی از آیات امکان انتخاب وجود دارد (302 آیه) و کل قرآن موجود نیست، در این نرم افزار تمام قرآن موجود است و شما در حقیقت در بین تمامی صفحات، صفحه‌ای را انتخاب می‌کنید.
در واقع خودتان استخاره گرفته اید نه دیگری، همانطور که در مفاتیح هم آمده است، اگر کسی خودش استخاره بگیرد بهتر از آن است که دیگری برای او این کار را انجام دهد.
حالا باید جواب استخاره‌ی خود را از اولین آیه‌ی صفحه‌ی سمت راست بدست آورید و ما در این نرم افزار نظر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله) در مورد همان آیه را به شما نمایش می‌دهیم؛ چرا که تفسیر یک مرجع فقیه و مفسر قرآن از یک آیه بسیار بهتر از تفسیر خود ماست.
لازم به ذکر است برای استخاره تنها کافیست سه بار صلوات بفرستید و دعاهای مختلفی که آمده است همه مستحب هستند.

پیام کوتاه

سامانه پیام کوتاه دفتر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی مدظله در سال 1387 برای ارائه خدمات هر چه بهتر و سهولت دسترسی مقلدین به پاسخ سوالات شرعی، راه اندازی شده است

1- عادی: مقلدین معظم له می توانند متن سوالات شرعي خود را پیامک کرده و در کمتر از 24 ساعت پاسخ آن را دريافت کنند.

2-آنی: کاربر با ارسال عدد 1 فهرست احکام با شماره مربوطه را دریافت می کند و با انتخاب هریک از شماره ها،حکم آن ارسال می شود.

شرایط فسخ معامله خودرو چیست؟

شرایط فسخ معامله خودرو چیست؟

فسخ معامله خودرو، به معنای برهم زدن معامله از سمت یکی از طرفین معامله، بدون اذن دیگری است. در قانون، خیارات متفاوتی برای فسخ معامله، پیش بینی شده است که برخی از آن ها، مهلت دار و برخی فوری هستند. یکی از علل رایج فسخ معامله، وجود عیب در خودرو مورد معامله است.

پس از انجام معامله خودرو و توافق طرفین مبنی بر خرید و فروش، به دلایل متفاوت، ممکن است خریدار یا فروشنده از عمل خود پشیمان شده و قصد فسخ و ابطال معامله را داشته باشند. قانون گذار با پیش بینی چنین حالتی، راه کارهایی را برای فسخ معامله از طرف خریدار و فروشنده در نظر گرفته است. این راه کارها که در قانون مدنی، از آن ها تحت عنوان خیارات یاد شده است، برای جلوگیری از ورود ضرر و زیان، به فروشنده و خریدار پیش بینی شده اند. نکته ای که در خصوص این خیارات یا موارد فسخ معامله خودرو وجود دارد، این است که هر کدام از آن ها، دارای نحوه فسخ مخصوص به خود هستند و در صورت عدم رعایت و عدم توجه به این شرایط و مهلت، امکان فسخ معامله وجود نخواهد داشت. در این محتوا، ابتدا، شرایط فسخ معامله خودرو را بیان کرده و بررسی می کنیم که فروشنده و خریدار در چه مواردی می توانند، اقدام به فسخ معامله نمایند، سپس، نحوه و مهلت فسخ معامله را بررسی مس کنیم. در ادامه مطلب، توضیح می دهیم، اگر خودروی مورد معامله دارای عیب باشد، یا در صورتی که قولنامه ای میان طرفین تنظیم نشده باشد، فسخ دارای چه شرایطی است و اگر خریدار اقدام به تعویض پلاک کرده باشد، امکان فسخ را دارد یا خیر.

سوئیچ خودرو

فسخ معامله خودرو چه شرایطی دارد؟

برای پایان دادن به قرارداد و آثار ناشی از آن می توان دو حالت بطلان یا فسخ را متصور شد؛ بطلان یک معامله، زمانی رخ می دهد که یکی از طرفین، هنگام انجام معامله، فاقد قصد، رضا یا اهلیت بوده یا قصد نامشروعی از انجام آن معامله داشته یا اینکه موضوع معامله، مشخص نباشد.در صورت ابطال معامله، تمامی آثار آن، از بین می رود و مانند این است که معامله از ابتدا وجود نداشته و توافقی صورت نگرفته است. اما فسخ با بطلان متفاوت است؛ در فسخ یکی از طرفین بنا به دلایلی، مانند جلوگیری از ورود ضرر مالی، می تواند به صورت یک طرفه، معامله را فسخ نماید و نیازی به تایید طرف دیگر ندارد. تا لحظه ای که یکی از طرفین، قصد خود، مبنی بر فسخ معامله را عملی نکرده است، تمام آثار ناشی از آن معامله جاری است و طرفین، ملزم به ایفای تعهدات خود هستند. قانون گذار در قانون مدنی، خیاراتی را پیش بینی کرده که هر کدام، مطابق شرایط و نحوه خاصی، قابل اجرا و اعمال هستند. ماده 396 قانون مدنی، 10 خیار را نام می برد: «خیارات ازقرار ذیلند: 1- خیار مجلس 2- خیار حیوان 3- خیار شرط 4- خیار تاخیر ثمن 5- خیار رویت و تخلف وصف 6- خیار غبن 7- خیار عیب 8- خیار تدلیس 9- خیار تبعض صفقه 10- خیار تخلف شرط.» از میان 10 خیار نام برده شده در ماده 396 قانون مدنی، خیار حیوان، تنها در معاملاتی موضوعیت دارد که مورد معامله حیوان زنده باشد و در معاملات دیگر نمی توان از آن استفاده کرد. اما 9 خیار دیگر تقریبا در تمامی معاملات و به خصوص معاملات خودرو، قابل تصور هستند و طرفین می توانند با استناد به آن ها معامله را فسخ نمایند.

  • طبق ماده 397 خیار مجلس به طرفین، این اختیار را می دهد که تا زمان خارج شدن از مجلسی که در آن، معامله انجام شده است، بتوانند معامله خود را فسخ نمایند. برای مثال، در شرایطی که یکی از طرفین به دلایل شخصی، دقیقا پس از امضای معامله و قبل از خروج از مجلس از عمل خود پشیمان شود، مطابق این ماده، امکان فسخ آن را دارد.
  • طبق ماده 399 طرفین می توانند حین انجام معامله خودرو، شرط کنند که در مدت زمان مشخصی، یکی از طرفین، امکان فسخ معامله را دارد(خیار شرط). مطابق ماده 401 اگر در معامله، مدتی برای این شرط قید نشود، هم شرط و هم معامله انجام شده، باطل است.
  • خیار تاخیر در ثمن، طبق این خیار اگر توافق انجام شده، مبنی بر حال بودن مبیع و ثمن صورت گرفته و مهلتی برای تسلیم آن ها تعیین نشده باشد، با گذشت سه روز از تاریخ بیع و در صورت عدم پرداخت تمام ثمن، توسط خریدار و عدم تحویل خودرو، توسط فروشنده، حق خیار تاخیر در ثمن، برای فروشنده ایجاد شده و فروشنده می تواند معامله را فسخ نماید.
  • خیار رویت و تخلف وصف، مخصوص به موقعیتی است که خریدار،خودرو را از نزدیک ندیده است و تنها با اعتماد به گفته های فروشنده و اوصافی که برای آن تعریف کرده است، اقدام به معامله می نماید. در چنین شرایطی، اگر بعد از معامله خودرو، با رویت آن متوجه شود، خودروی خریداری شده، دارای اوصاف ذکر شده، نمی باشد، می تواند معامله خودرو را فسخ کند.
  • خیار غبن به طرفین این اختیار را می دهد که اگر از انجام معامله خودرو، دچار ضرر و زیان فاحش شده باشند، بتوانند آن را فسخ کنند. برای مثال، فروشنده خودروی خود را به قیمت 200 میلیون تومان می فروشد و پس از انجام معامله متوجه می شود که ارزش واقعی آن 270 میلیون تومان است. در چنین شرایطی می تواند معامله را فسخ نماید.
  • خیار عیب به خریدار این اختیار را می دهد، تا اگر بعد از خرید خودرو، عیب و نقصی را در آن پیدا کند که فروشنده، قبل یا حین معامله خودرو به آن اشاره ای نکرده باشد و خریدار، هنگام انجام معامله از وجود آن اطلاعی نداشته باشد، معامله خودرو را فسخ نماید.
  • خیار تدلیس به این معناست که خریدار خودرو، در صورتی که تشخیص دهد، در رابطه با مخفی کردن عیب خودرو یا وجود یک وصف دروغین، مورد فریب واقع شده و فروشنده، وی را فریب داده است، می تواند معامله خودرو را فسخ نماید. همچنین، در صورتی که خریدار، فروشنده را مهلت استفاده از خیارات فریب دهد، فروشنده می تواند با استفاده از خیار تدلیس معامله را فسخ نماید.
  • خیار تبعض صفقه به معنای این است که اگر معامله، نسبت به بخشی از خودروی مورد معامله، باطل باشد، (مانند اینکه فروشنده، مالک سه دانگ خودرو بوده، اما شش دانگ آن را بفروشد) خریدار، اختیار دارد که آن معامله را بپذیرد یا آن را فسخ کند. البته، در شرایطی خریدار می تواند از این خیار استفاده کند و معامله خودرو را فسخ نماید که هنگام انجام معامله از این مسئله اطلاعی نداشته باشد.
  • خیار تخلف شرط در مواقعی می تواند مورد استفاده طرفین قرار گیرد که ضمن معامله، انجام عملی از سوی فروشنده یا خریدار شرط شود. در صورتی که در معامله خودرو شرطی گذاشته شود و طرفی که مسئولیت انجام شرط را بر عهده دارد، از انجام آن خودداری کند، طرف مقابل می تواند معامله را فسخ نماید.

موارد فسخ معامله خودرو از طرف فروشنده و خریدار

تا به اینجا شرایط و نحوه فسخ معامله خودرو را بیان کردیم و گفتیم که در چه شرایطی قانون گذار، اختیار فسخ معامله را برای طرفین معامله در نظر گرفته است. این اختیارات، به طور کلی در 9 حالت ممکن است برای فروشنده یا خریدار خودرو، قابل استفاده باشد که بیشتر آن ها در خصوص هر دو طرف، صدق می کند؛ اما، بخشی از آن ها مخصوص فروشنده و تعدادی نیز مخصوص خریدار خودرو، می باشد. موارد فسخ مهلت استفاده از خیارات معامله خودرو از طرف فروشنده:

  • تنها خیاری که مختص به فروشنده می باشد، خیار تاخیر در ثمن، است. حق استفاده از این خیار در صورت وجود شرایطی که بیان شد، برای فروشنده ایجاد می شود. نحوه ایجاد این خیار به این شکل است که با گذشت سه روز از تاریخ معامله خودرو در صورت وجود شرایط مذکور، فروشنده اختیار فسخ دارد و در صورت تمایل می تواند معامله خودرو را فسخ نماید.
  • موارد فسخ معامله خودرو از طرف خریدار: خریدار خودرو در مواردی، مانند آگاه شدن، به وجود عیبی در خودرو که هنگام معامله از آن اطلاع نداشته (خیار عیب) یا وجود شرایطی که ایجاد کننده خیار تبعض صفقه برای وی می باشد، مختار است معامله خودرو را فسخ یا قبول نماید.
  • موارد مشترک فسخ معامله خودرو: به غیر از مواردی که به طور اختصاصی برای فروشنده و خریدار ذکر شد، باقی خیارات پیش بینی شده در قانون، برای هردو طرف معامله قابل استفاده می باشند. این خیارات عبارتند از: تخلف از شرط، شرط، تدلیس، رویت و تخلف از وصف، غبن و مجلس؛ به این معنا که فروشنده و خریدار، می توانند، در صورت وجود شرایط مذکور، در خصوص تحقق هر یک از این خیارات، اقدام به فسخ معامله خودرو نمایند.

نحوه و مراحل فسخ معامله خودرو

در مطالب قبلی، خیارات و شرایط اعمال آن ها در معاملات خودرو را بررسی کردیم، و بیان کردیم که در چه شرایطی، طرفین قرار داد، حق فسخ دارند و در چه مواردی، تنها فروشنده یا تنها خریدار می توانند اقدام به فسخ معامله خودرو نمایند. اما در خصوص نحوه و مراحل فسخ معامله، باید گفت هریک از طرفین عقد که قصد فسخ آن را داشته باشند، باید با مراجعه به دفاتر خدمات قضایی، اظهارنامه ای مبنی بر فسخ معامله خودرو تنظیم کنند و در آن، علت فسخ را ذکر نمایند. بعد از ارسال اظهارنامه مبنی بر فسخ خودرو، خواهان مجددا باید، با مراجعه به دفتر خدمات قضایی، دادخواست تایید فسخ را ثبت نماید. پس از انجام این مراحل، دادگاه حقوقی، به این درخواست تایید فسخ، رسیدگی کرده و رای بر تایید یا رد آن صادر می کند. رای صادر شده، ظرف 20 روز از زمان ابلاغ رای، قابل تجدیدنظر خواهی، در دادگاه تجدیدنظر می باشد.

مهلت فسخ معامله خودرو

مهلت فسخ معامله خودرو، بسته به شرایط و علت فسخ می تواند متفاوت باشد. برخی از خیاراتی که در مطالب گذشته به آن ها اشاره کردیم، دارای مهلت مشخص هستند و با گذشت آن مهلت، دیگر اعتباری ندارند، اما برخی دیگر، بدون مهلت بوده و طرفی که دارای حق فسخ است، می تواند در هر زمانی اقدام به فسخ معامله نماید.

  • برخی خیارات، مانند خیار عیب، فوری هستند؛به این معنی که خریدار به محض آگاه شدن به وجود عیب و تمایل به فسخ معامله، باید در یک مهلت فوری عرفی، اقدام به فسخ کند. همچنین خیار غبن، خیار رویت و تخلف از وصف و خیار تدلیس نیز از خیارات فوری هستند.
  • در مقابل خیاراتی که فوری هستند، خیارات دیگری هستند که مهلت مشخصی دارند. از جمله خیار مجلس که مهلت بهره گیری از آن تا پایان زمان حضور طرفین معامله در مجلس است. خیار دیگری که دارای مهلت است، خیار شرط است که مهلت آن ضمن معامله خودرو مشخص می شود، نحوه گذاشتن این شرط به این صورت است که طرفین مهلتی را برای فسخ معامله در نظر می گیرند.
  • علاوه بر دو دسته مذکور، خیاراتی وجود دارند که فوری نیستند اما مهلتی نیز برای استفاده از آن ها، تعیین نشده است. از جمله این خیارات می توان به خیار تبعض صفقه و تاخیر در پرداخت ثمن اشاره کرد که با وجود اینکه در قانون اشاره ای به فوریت آن ها نشده، دارنده آن ها، باید در مهلتی که عرف تعیین می کند، از اختیار و حق فسخ خود بهره بگیرد؛ چراکه، در صورت سپری شدن مهلت عرفی، چنین استنباط می شود که راضی به قبول معامله بوده و حق فسخ از وی ساقط می شود.

فسخ معامله خودرو به علت عیب

یکی از خیاراتی که حق فسخ معامله را به طرفین معامله می دهد، خیار عیب است. در صورتی که خریدار، بعد از انجام معامله، متوجه عیبی در خودرو شود که هنگام معامله از وجود آن اطلاعی نداشته، می تواند معامله خودرو را فسخ کند. هرچند که این بی اطلاعی به دلیل سهل انگاری و عدم توجه خود خریدار، در زمان معامله بوده یا فروشنده از قصد، آن را پنهان کرده است. همچنین، اگر عیبی بعد از انجام معامله و قبل از تحویل خودرو به خریدار ایجاد شود، در حکم عیب سابق است. یعنی خریدار می تواند با استفاده از خیار عیب، معامله خودرو را فسخ کند. منظور از عیب در اینجا، هر وصفی است که در عرف به عنوان عیب تشخیص داده می شود.

فسخ معامله خودرو بدون قولنامه

قولنامه، سندی است که برای ثبت معامله خودرو، میان فروشنده و خریدار امضا می شود تا قول و قرارها و شرایط معامله به صورت مکتوب به ثبت برسد. اما وجود قولنامه از نظر حقوقی ضروری نبوده و در صورتی که طرفین برای معامله خودرو، قولنامه ای تنظیم نکرده باشند، از نظر حقوقی اشکالی ندارد. در خصوص نحوه فسخ معامله خودرو بدون قولنامه، طرفین می توانند از تمامی خیاراتی که در مطالب قبل به توضیح آن ها پرداختیم بهره بگیرند و در صورت داشتن علت موجه، معامله را فسخ کنند. با این توضیح که می توانند به شهودی که هنگام معامله خودرو حاضر بودند یا مدارکی که نشان دهنده تحویل خودرو از طرف فروشنده و واریز وجه از طرف خریدار است، استناد نمایند.

فسخ معامله خودرو بعد از تعویض پلاک

تعویض پلاک خودرو توسط خریدار، در حکم تحویل گرفتن خودرو از فروشنده است. زمانی که تعویض پلاک انجام می شود، طرفین می توانند همچنان از اختیارات خود برای فسخ معامله خودرو استفاده نمایند، البته لازم به ذکر است که خیاراتی که مهلت مقرر آن ها به پایان رسیده است، قابل استفاده نخواهند بود. اما خیاراتی مانند عیب، غبن، تدلیس و موارد دیگری که در مطالب قبلی به تفصیل به توضیح آن ها پرداختیم، دارای مهلت از پیش تعیین شده نیستند و به محض علم به آن ها فوری هستند، برای مثال، زمانی که خریدار به عیب خودرو آگاه می شود یا از ضرر وارد شده (غبن) مطلع می شود، فورا باید با استناد به خیار مربوطه، اقدام به فسخ معامله خودرو نماید و نمی تواند این کار را به تاخیر بیندازد.

امیدوارم از محتوای مسائل حقوقی نهایت استفاده را برده باشید و برای کسانی که دچار مشکل حقوقی هستند، میتوانید ارسال نمایید. همچنین برای مشاهده ی مطالب پر محتوای دیگر میتوانید به بخش آموزش ساعدنیوز مراجعه نمایید. از همراهی شما بسیار سپاسگزارم .



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.